PCPR GNIEZNO - Rodzinna Piecza Zastępcza PCPR GNIEZNO - Dział ds. Osób Niepełnosprawnych PCPR GNIEZNO - Dział Metodyczny

Informacje ogólne

Rodzina zastępcza, po adopcji stanowi jedno z ważniejszych ogniw systemu opieki nad dzieckiem i rodziną w Polsce. Stanowiąc bliskie dziecku środowisko, pozwala nawiązać nowe, czasem jedyne więzi emocjonalne, a tym samym zapobiec negatywnym dla rozwoju dziecka skutkom sieroctwa społecznego.

Jako instytucja opiekuńczo – wychowawcza rodzina zastępcza różni się znacznie od innych placówek opieki całkowitej, różni się także od rodziny naturalnej i adopcyjnej. Dziecko w tej rodzinie ani się nie urodziło, ani nie zostało uznane za własne.

W myśl Ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej z dnia 9 czerwca 2011 r. wyróżnia się następujące formy pieczy zastępczej:

Spokrewnione

Mogą ją stanowić małżonkowie (lub osoba samotna) będący wstępnymi lub rodzeństwem dziecka.

Rodziny spokrewnione to takie, w których opiekę i wychowanie nad dzieckiem przejmują członkowie rodziny dziecka zobowiązani do jego alimentacji, tj. wstępni (dziadkowie, pradziadkowie) lub rodzeństwo. Spokrewnionej rodzinie zastępczej przysługuje świadczenie pieniężne na pokrycie kosztów utrzymania dziecka na każde umieszczone w niej dziecko.

Niezawodowe
Mogą nią być małżonkowie (lub osoba samotna) nie będący wstępnymi i rodzeństwem dziecka.

Rodziny niezawodowe to rodziny, które tworzone są przez małżeństwo lub osobę niepozostającą w związku małżeńskim niebędące wstępnymi lub rodzeństwem dziecka, w tym przez osoby z dalszej rodziny lub też zupełnie obce (niespokrewnione z dziećmi). Niezawodowej rodzinie zastępczej przysługuje świadczenie pieniężne na każde umieszczone w niej dziecko.

Zawodowe
Pełniące funkcję:

pogotowia rodzinnego: umieszcza się w niej do 3 dzieci do czasu unormowania sytuacji dziecka, nie dłużej jednak niż 4 miesiące. W szczególnie uzasadnionych przypadkach okres ten może zostać przedłużony do 8 miesięcy lub do zakończenia postępowania sądowego.

specjalistyczne: umieszcza się dzieci legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, dla dzieci umieszczonych na podstawie ustawy o postępowaniu w sprawie nieletnich. Umieszcza się w takiej rodzinie zastępczej nie więcej niż 3 dzieci.

Rodzinny dom dziecka

Rodzinny dom dziecka tworzą osoby niespokrewnione z dzieckiem i umieszcza się w nim od 4 do 8 dzieci, sprawują opiekę nad dziećmi pozbawionymi właściwej pieczy ze strony rodzin naturalnych. Dzieci mogą pozostawać w rodzinnych domach do chwili powrotu do rodziny biologicznej, do adopcji lub do osiągnięcia dorosłości i usamodzielnienia.

 

Wszelkie informacje udziela Zespół do spraw Rodzinnej Pieczy Zastępczej
pod numerem tel. 61-424-07-99
w Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie w Gnieźnie
ul. Jana Pawła II 9/10 ( I piętro pok. 1.10)

Prawa i obowiązki rodziny zastępczej

         Prawa i obowiązki rodziny zastępczej różnią się od praw i obowiązków rodziny naturalnej. Przede wszystkim cechą rodzin zastępczych jest ich tymczasowość. Zgodnie z Ustawą o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej rodzina zastępcza podejmuje swe obowiązki z dniem umieszczenia dziecka w tej rodzinie na podstawie orzeczenia sądu rodzinnego. Obowiązki te ustają z mocy prawa z dniem osiągnięcia przez dziecko pełnoletności, lub, gdy ustaną przyczyny umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej.

Prawa dziecka w rodzinie zastępczej

Dziecko umieszczone w rodzinie zastępczej ma w szczególności prawo do:

• utrzymywania osobistego kontaktu z rodziną naturalną i powrotu do rodziny naturalnej,

• traktowania w sposób sprzyjający poczuciu godności i wartości,

• praktyk religijnych zgodnych z wolą rodziców i potrzebami dziecka,

• kształcenia, rozwoju uzdolnień, zainteresowań i indywidualności, zabawy i wypoczynku,

• pomocy w przygotowaniu do samodzielnego życia,

•wiedzy o swoim pochodzeniu, dostępu do informacji i wyrażania opinii w sprawach, które go dotyczą.

Uwaga!

Ograniczenie władzy rodzicielskiej poprzez umieszczenie dziecka w rodzinnej pieczy zastępczej skutkuje przeniesieniem na opiekunów zastępczych tylko bieżącej pieczy (codziennej opieki i wychowania) nad dzieckiem, natomiast reprezentowanie ustawowe, czyli podejmowanie względem dziecka wszystkich istotnych decyzji życiowych nadal należy do rodziców naturalnych. Podejmując się roli rodzica zastępczego trzeba o tym koniecznie pamiętać. Rodzice zastępczy w zastępstwie rodziców biologicznych sprawują bieżącą opiekę nad dzieckiem.

Zespół Pieczy Zastępczej

Do zadań Zespołu ds. pieczy zastępczej należy:

Do zadań organizatora rodzinnej pieczy zastępczej należy:

  • Prowadzenie naboru kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka;

  • Kwalifikowanie osób kandydujących do pełnienia funkcji rodziny zastępczej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka oraz wydawanie zaświadczeń kwalifikacyjnych zawierających potwierdzenie ukończenia szkolenia, opinię o spełnianiu warunków i ocenę predyspozycji do sprawowania pieczy zastępczej;

  • Organizowanie szkoleń dla kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka;

  • Zapewnienie badań psychologicznych kandydatom do pełnienia funkcji rodziny zastępczej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka oraz rodzinom zastępczym i osobom prowadzącym rodzinne domy dziecka;

  • Organizowanie szkoleń dla kandydatów do pełnienia funkcji dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego, wydawanie świadectw ukończenia tych szkoleń oraz opinii dotyczącej predyspozycji do pełnienia funkcji dyrektora i wychowawcy w placówce opiekuńczo-wychowawczej typu rodzinnego;

  • Zapewnienie rodzinom zastępczym oraz prowadzącym rodzinne domy dziecka szkoleń mających na celu podnoszenie ich kwalifikacji, biorąc pod uwagę ich potrzeby;

  • Zapewnienie pomocy i wsparcia osobom sprawującym rodzinną pieczę zastępczą, w szczególności w ramach grup wsparcia oraz rodzin pomocowych;

  • Organizowanie dla rodzin zastępczych oraz prowadzących rodzinne domy dziecka pomocy wolontariuszy;

  • Współpraca ze środowiskiem lokalnym, w szczególności z powiatowym centrum pomocy rodzinie, ośrodkiem pomocy społecznej, sądami i organami pomocniczymi, instytucjami oświatowymi, podmiotami leczniczymi, a także kościołami i związkami wyznaniowymi oraz organizacjami społecznymi;

  • Prowadzenie poradnictwa i terapii dla osób sprawujących rodzinną pieczę zastępczą, w szczególności w zakresie prawa rodzinnego;

  • Dokonywanie okresowej oceny sytuacji dzieci przebywających w rodzinnej pieczy zastępczej;

  • Prowadzenie działalności diagnostyczno-konsultacyjnej, której celem jest pozyskiwanie, szkolenie i kwalifikowanie osób zgłaszających gotowość do pełnienia funkcji rodziny zastępczej zawodowej, rodziny zastępczej niezawodowej oraz prowadzenie rodzinnego domu dziecka, a także szkolenie i wspieranie psychologiczno-pedagogiczne osób sprawujących rodzinną pieczę zastępczą oraz rodziców dzieci objętych tą pieczą;

  • Prowadzenie badań pedagogicznych i psychologicznych oraz analizy, dotyczących kandydatów do pełnienia funkcji rodziny zastępczej lub prowadzenia rodzinnego domu dziecka;

  • Zapewnienie rodzinom zastępczym zawodowym i niezawodowym oraz prowadzącym rodzinne domy dziecka poradnictwa, które ma na celu zachowanie i wzmocnienie ich kompetencji oraz przeciwdziałanie zjawisku wypalenia zawodowego;

  • Zgłaszanie do ośrodków adopcyjnych informacji o dzieciach z uregulowaną sytuacją prawną, w celu poszukiwania dla nich rodzin przysposabiających;

  • Organizowanie opieki nad dzieckiem, w przypadku gdy rodzina zastępcza albo prowadzący rodzinny dom dziecka okresowo nie może sprawować opieki, w szczególności z powodów zdrowotnych lub losowych albo zaplanowanego wypoczynku.